Chomiki na twarzy
wróć do strony głównej
Chomiki na twarzy to potoczne określenie obwisłych tkanek widocznych po obu stronach dolnej części twarzy, w okolicy linii żuchwy. W piśmiennictwie anglojęzycznym odpowiada im termin jowls lub jowl deformity. Nie są chorobą, lecz zmianą konturu twarzy wynikającą ze współdziałania wielu procesów: utraty sprężystości skóry, przebudowy tkanki podskórnej, osłabienia struktur podporowych, zmian mięśniowo-powięziowych oraz stopniowego remodelingu kości twarzoczaszki. Chomiki mogą pojawiać się już u osób młodych z określoną budową anatomiczną, jednak najczęściej stają się widoczne wraz z wiekiem. Sposób ich korekcji powinien wynikać z przyczyny problemu, ponieważ nadmiar tkanki tłuszczowej, wiotkość skóry i opadanie głębszych tkanek wymagają odmiennych metod postępowania.
Chomiki na twarzy - co to jest
Chomiki są miejscowym zaburzeniem płynnego przebiegu linii żuchwy. Powstają zwykle bocznie od bruzdy wargowo-żuchwowej, nazywanej również linią marionetki, i mogą częściowo przekraczać dolny brzeg żuchwy. Z anatomicznego punktu widzenia nie są jedynie „nadmiarem tłuszczu”. Tworzą je w różnych proporcjach:
- rozluźniona skóra i podskórna tkanka łączna,
- powierzchowne przedziały tłuszczowe dolnej części twarzy,
- przemieszczone tkanki policzka,
- elementy układu mięśniowo-powięziowego, w tym mięsień szeroki szyi,
- różnice w podparciu kostnym żuchwy i bródki.
Istotną rolę odgrywa okolica więzadła żuchwowego oraz przyczepów mięśni obniżających wargę dolną i kąt ust. Tkanki położone przed tym obszarem są relatywnie mocniej związane z podłożem, natomiast tkanka podskórna znajdująca się bardziej bocznie musi zachowywać dużą ruchomość podczas otwierania ust. Wraz ze starzeniem włókniste połączenia między skórą a głębszymi warstwami wydłużają się i tracą część właściwości mechanicznych. Powstaje miejscowa redundancja, czyli nadmiar i pofałdowanie tkanek charakterystyczne dla chomików.
Określenia tego nie należy utożsamiać z drugim podbródkiem. Chomiki leżą przede wszystkim po bokach przedniej części żuchwy, natomiast drugi podbródek obejmuje okolicę podbródkową. Oba problemy mogą jednak współistnieć.
Chomiki na twarzy - jak wyglądają
Najbardziej typowym objawem jest utrata prostej, wyraźnej linii żuchwy. W dolnej części policzka pojawia się wypukłość, która może być widoczna wyłącznie w określonym oświetleniu albo tworzyć wyraźny fałd przekraczający brzeg żuchwy. Zmiana jest zwykle obustronna, lecz nie musi być idealnie symetryczna.
Charakterystyczne cechy obejmują:
- poszerzenie dolnej jednej trzeciej twarzy,
- zmianę owalu z trójkątnego lub owalnego na bardziej prostokątny,
- przerwanie płynnej linii między bródką a kątem żuchwy,
- pogłębienie bruzd wargowo-żuchwowych,
- optyczne obniżenie kącików ust,
- współistniejącą wiotkość policzków, podbródka lub szyi.
Wygląd chomików zależy od dominującego mechanizmu. Przy cienkiej, wiotkiej skórze przyjmują postać miękkiego fałdu. Przy większej ilości tkanki tłuszczowej są pełniejsze i cięższe. Jeżeli zasadniczym problemem jest słabe podparcie kostne, zwłaszcza niewielka lub cofnięta bródka, nawet umiarkowane opadanie tkanek może mocno zaburzać profil.
Ocena wykonywana przed leczeniem powinna obejmować twarz w spoczynku i podczas ruchu, w projekcji przedniej, bocznej oraz skośnej. Lekarz analizuje jakość skóry, rozmieszczenie tłuszczu, proporcje bródki i żuchwy, pracę mięśnia szerokiego szyi oraz stopień opadania środkowego piętra twarzy. Pozwala to odróżnić prawdziwe chomiki od masywnych mięśni żwaczy, obrzęku, zmian w obrębie ślinianek czy izolowanego nagromadzenia tłuszczu podbródkowego.
Chomiki na twarzy - dlaczego się pojawiają
Powstawanie chomików jest procesem wielowarstwowym. Nie można wyjaśnić go wyłącznie działaniem grawitacji. Starzeniu podlegają równocześnie skóra, tkanka tłuszczowa, więzadła, powięzi, mięśnie i szkielet twarzy.
Najważniejsze mechanizmy to:
- Starzenie skóry. Zmniejsza się ilość i zmienia organizacja kolagenu, elastyny oraz glikozaminoglikanów. Skóra staje się cieńsza, mniej sprężysta i słabiej przeciwstawia się przemieszczaniu tkanek.
- Przebudowa przedziałów tłuszczowych. Tkanka tłuszczowa twarzy jest podzielona na odrębne przedziały powierzchowne i głębokie. Nie starzeją się one jednakowo. Niektóre tracą objętość, inne przemieszczają się lub stają się bardziej widoczne. Zanik podporowych przedziałów policzka może pośrednio zwiększać obciążenie dolnej części twarzy.
- Zmiany połączeń włóknistych i układu SMAS. SMAS, czyli powierzchowny układ mięśniowo-powięziowy, przenosi siły pomiędzy mięśniami mimicznymi a skórą. Postępująca wiotkość tkanek i zmiana właściwości struktur podporowych sprzyjają utracie owalu.
- Remodeling kości twarzoczaszki. Z wiekiem zmieniają się wymiary i projekcja żuchwy, szczęki oraz oczodołów. Mniejsze podparcie kostne może pozostawić większy nadmiar tkanek miękkich w stosunku do powierzchni szkieletu.
- Predyspozycje indywidualne. Znaczenie mają geny, grubość skóry, kształt żuchwy, projekcja bródki, rozmieszczenie tłuszczu oraz naturalna asymetria twarzy.
Proces mogą przyspieszać promieniowanie ultrafioletowe, palenie tytoniu i duże wahania masy ciała. Szybkie odchudzanie nie zawsze zmniejsza chomiki. Utrata objętości w środkowej części twarzy może wręcz ujawnić wiotkość skóry i pogorszyć podparcie tkanek. Sam wiek metrykalny również nie przesądza o nasileniu problemu.
Chomiki na twarzy - czy domowe sposoby działają
Domowe metody mogą poprawić kondycję powierzchni skóry, ale nie są w stanie trwale przemieścić opadniętych przedziałów tłuszczowych, skrócić rozciągniętych połączeń włóknistych ani zmienić budowy żuchwy. Systematyczny przegląd badań nad ćwiczeniami twarzy, masażem i terapią miofunkcjonalną wskazuje, że obserwowane korzyści są miejscowe, a jakość dowodów pozostaje niewystarczająca do potwierdzenia skutecznego liftingu.
Realistycznie oceniane działania domowe obejmują:
- codzienną fotoprotekcję o szerokim spektrum, która ogranicza dalsze fotostarzenie;
- stosowanie retinoidów lub retinolu, jeżeli są dobrze tolerowane, w celu wspierania przebudowy naskórka i skóry właściwej;
- pielęgnację nawilżającą poprawiającą czasowo gładkość i właściwości bariery naskórkowej;
- niepalenie tytoniu, stabilizację masy ciała i prawidłowe odżywianie;
- delikatny masaż, który może przejściowo zmniejszać obrzęk, lecz nie usuwa anatomicznej przyczyny chomików.
Intensywne ugniatanie, urządzenia o niekontrolowanej energii, mocne taśmy liftingujące i samodzielne iniekcje mogą prowadzić do podrażnienia lub uszkodzenia tkanek. „Joga twarzy” nie powinna być przedstawiana jako odpowiednik procedury medycznej. Krem liftingujący może zwiększyć nawilżenie i chwilowo poprawić napięcie powierzchni skóry, ale nie działa na głębokie przedziały tłuszczowe ani układ SMAS.
Chomiki na twarzy - jaki zabieg pomaga
Nie istnieje jeden najlepszy zabieg dla każdej osoby. Metodę dobiera się do dominującej przyczyny, nasilenia wiotkości, ilości tłuszczu, anatomii żuchwy i oczekiwanego czasu utrzymywania się efektu.
W Ambasadzie Urody Clinic & Spa stosowane są między innymi następujące grupy procedur:
- Radiofrekwencja mikroigłowa wywołuje kontrolowane mikrouszkodzenia i ogrzanie skóry właściwej. Pobudza przebudowę kolagenu, dlatego może poprawić gęstość i napięcie skóry przy niewielkiej lub umiarkowanej wiotkości. Nie zastępuje jednak mechanicznego uniesienia znacznie opadniętych tkanek.
- Nici liftingujące, między innymi APTOS i nici haczykowe, służą do mechanicznej repozycji wybranych tkanek. Najlepsze efekty uzyskuje się zwykle przy łagodnym lub umiarkowanym opadaniu oraz zachowanej jakości skóry. Możliwe działania niepożądane obejmują obrzęk, zasinienia, nierówności, wyczuwalność nici, infekcję i asymetrię. Efekt jest mniej przewidywalny i mniej trwały niż po operacji.
- Wolumetria kwasem hialuronowym lub hydroksyapatytem wapnia może wzmacniać projekcję bródki i linię żuchwy albo odtwarzać podporę w innych częściach twarzy. Preparatu nie należy podawać bezpośrednio w każdy widoczny chomik, ponieważ nieuzasadnione zwiększenie objętości może poszerzyć dolną część twarzy.
- Stymulatory tkankowe służą przede wszystkim poprawie jakości i gęstości skóry. Mogą być elementem terapii wieloetapowej, ale same nie zawsze zapewniają istotne uniesienie ciężkich tkanek.
- Kwas poli-L-mlekowy (PLLA) pobudza fibroblasty do produkcji kolagenu, stopniowo poprawiając gęstość skóry i podporę tkanek. Może zmniejszyć widoczność niewielkich chomików związanych z utratą objętości i wiotkością, ale nie usuwa tłuszczu ani nie unosi znacznie opadniętych tkanek. Leczenie wymaga precyzyjnej kwalifikacji, właściwego rozcieńczenia preparatu i odpowiedniego poziomu podania. Niewłaściwe podanie może nadmiernie poszerzyć dolną część twarzy
- Lipoliza iniekcyjna może być rozważana wyłącznie wtedy, gdy istotną składową jest miejscowy nadmiar tłuszczu. Przy dominującej wiotkości redukcja objętości może pogłębić problem.
- Technologie termiczne i ultradźwiękowe mogą powodować kontrolowane ogrzanie określonych warstw tkanek i stopniową przebudowę kolagenu. Skuteczność zależy od prawidłowej kwalifikacji, parametrów urządzenia i nasilenia zmian.
Przy zaawansowanym opadaniu tkanek najbardziej przewidywalną metodą pozostaje chirurgiczny lifting dolnej części twarzy, niekiedy łączony z plastyką szyi. Procedury małoinwazyjne nie są jego równoważnym zamiennikiem.
Kwalifikację powinien przeprowadzić lekarz dysponujący znajomością anatomii twarzy i możliwych powikłań. Szczególnie ważne jest unikanie nadmiernej redukcji tłuszczu oraz przypadkowego zwiększania objętości w niewłaściwej warstwie. Optymalny plan często łączy poprawę jakości skóry, odtworzenie podpory i umiarkowane uniesienie tkanek, przy zachowaniu naturalnych proporcji twarzy.
