Krosty na brodzie
wróć do strony głównej
Krosty na brodzie to zmiany skórne o charakterze zapalnym lub niezapalnym, zlokalizowane w dolnej części twarzy, obejmujące obszar bródki oraz linię żuchwy. Najczęściej są elementem trądziku pospolitego (acne vulgaris), jednak mogą również towarzyszyć zaburzeniom hormonalnym, stanom zapalnym mieszków włosowych, dermatozom okołoustnym czy reakcjom kontaktowym. Okolica brody należy do tzw. strefy U twarzy, która u osób dorosłych – zwłaszcza kobiet – wykazuje szczególną wrażliwość na wahania hormonalne. Charakter zmian może obejmować zaskórniki, grudki, krosty ropne, guzki podskórne, a w cięższych przypadkach torbiele zapalne.
Krosty na brodzie – od czego
Etiologia zmian w tej lokalizacji jest złożona i zwykle wieloczynnikowa. Do najczęstszych przyczyn należą:
1. Czynniki hormonalne
Brodę i dolną część twarzy cechuje wysoka wrażliwość na androgeny (hormony męskie obecne również u kobiet).
- nadmiar androgenów zwiększa produkcję sebum,
- dochodzi do hiperkeratynizacji ujść mieszków włosowych,
- powstają zaskórniki i zmiany zapalne.
Zmiany nasilają się:
- w drugiej fazie cyklu miesiączkowego,
- w zespole policystycznych jajników (PCOS),
- w okresie okołomenopauzalnym,
- przy insulinooporności.
2. Trądzik dorosłych (acne tarda)
U kobiet po 25. roku życia krosty na brodzie są klasyczną manifestacją tzw. trądziku dorosłych. Charakteryzuje się on:
- przewlekłym przebiegiem,
- dominacją zmian zapalnych,
- tendencją do nawrotów.
3. Zapalenie mieszków włosowych
Może mieć podłoże bakteryjne (np. Cutibacterium acnes, Staphylococcus aureus) lub mechaniczne (np. podrażnienia po goleniu).
4. Dermatitis perioralis (zapalenie okołoustne)
Często mylone z trądzikiem. Występują drobne grudki i krosty wokół ust i brody, zwykle bez zaskórników. Czynnikiem prowokującym bywa:
- długotrwałe stosowanie glikokortykosteroidów miejscowych,
- nadmiar kosmetyków okluzyjnych.
5. Czynniki stylu życia
- dieta o wysokim indeksie glikemicznym,
- przewlekły stres (wpływ kortyzolu),
- niedobór snu,
- częsty kontakt skóry z telefonem lub dłonią.
Krosty na brodzie – co oznaczają
Interpretowanie lokalizacji zmian jako bezpośredniego „odbicia” stanu konkretnych narządów (tzw. face mapping) nie ma jednoznacznego potwierdzenia naukowego. Jednak w praktyce klinicznej krosty na brodzie często korelują z:
- zaburzeniami hormonalnymi,
- nadmierną aktywnością gruczołów łojowych,
- przewlekłym stresem,
- zaburzeniami metabolicznymi (np. hiperinsulinemia).
Warto zwrócić uwagę na charakter zmian:
| Typ zmiany | Możliwe znaczenie kliniczne |
|---|---|
| Zaskórniki otwarte i zamknięte | Nadprodukcja sebum, hiperkeratoza |
| Bolesne guzki podskórne | Silna komponenta hormonalna |
| Drobne, liczne grudki bez zaskórników | Możliwe zapalenie okołoustne |
| Zmiany nawracające przed miesiączką | Wahania progesteronu |
Jeśli zmianom towarzyszą:
- nieregularne cykle miesiączkowe,
- hirsutyzm (nadmierne owłosienie),
- przyrost masy ciała typu centralnego,
należy rozważyć diagnostykę endokrynologiczną (m.in. androgeny, SHBG, insulina, TSH).
Krosty na brodzie – jak się pozbyć
Skuteczne leczenie wymaga identyfikacji przyczyny. Postępowanie powinno mieć charakter przyczynowo-objawowy.
1. Leczenie dermatologiczne
Preparaty miejscowe:
- retinoidy (normalizacja keratynizacji),
- nadtlenek benzoilu,
- kwas azelainowy,
- antybiotyki miejscowe (krótkoterminowo).
Leczenie ogólne (w uzasadnionych przypadkach):
- antybiotykoterapia doustna,
- izotretynoina,
- terapia antyandrogenowa (np. doustna antykoncepcja o działaniu antyandrogennym).
2. Modyfikacja stylu życia
- dieta o niskim indeksie glikemicznym,
- ograniczenie mleka odtłuszczonego,
- regulacja snu,
- redukcja stresu.
3. Procedury dermatologii estetycznej
W terapii zmian zapalnych i pozapalnych przebarwień skuteczne są:
- peelingi medyczne (kwas salicylowy, azelainowy, migdałowy),
- terapia światłem LED,
- laseroterapia frakcyjna (w przypadku blizn potrądzikowych),
- mezoterapia mikroigłowa wspomagająca regenerację skóry.
W ofercie Ambasada Urody Clinic & Spa w Warszawie dostępne są m.in.:
- terapie kwasowe medyczne,
- radiofrekwencja mikroigłowa,
- zabiegi laserowe redukujące blizny i przebarwienia potrądzikowe,
- indywidualnie dobierane programy terapeutyczne dla skóry trądzikowej.
4. Czego nie robić
- nie wyciskać głębokich zmian zapalnych,
- nie stosować nadmiernej ilości produktów wysuszających,
nie łączyć wielu silnych substancji aktywnych bez kontroli specjalisty.