Teleangiektazje

Teleangiektazje (łac. telangiectasia) to trwałe rozszerzenia naczyń włosowatych, żyłek lub drobnych tętniczek o średnicy zwykle poniżej 1 mm, zlokalizowane w skórze lub błonach śluzowych. Powstają w wyniku osłabienia ściany naczyniowej oraz zaburzeń regulacji napięcia naczyniowego, co prowadzi do utraty zdolności naczyń do obkurczania się.

W ujęciu patofizjologicznym teleangiektazje są skutkiem:

• degeneracji włókien kolagenowych i elastynowych otaczających naczynia,
• przewlekłego stanu zapalnego skóry,
• działania czynników mechanicznych, hormonalnych lub środowiskowych.

Wyróżnia się kilka morfologicznych typów teleangiektazji:

• liniowe – częste na skrzydełkach nosa,
• drzewkowate – typowe dla kończyn dolnych,
• gwiaździste – promieniście rozchodzące się naczynia,
• siateczkowate – tworzące rozległą sieć drobnych naczyń.

Teleangiektazje mogą występować jako izolowane zmiany skórne lub stanowić element obrazu klinicznego innych schorzeń dermatologicznych i internistycznych.

Etiologia teleangiektazji jest wieloczynnikowa i obejmuje zarówno predyspozycje wrodzone, jak i czynniki nabyte. W praktyce klinicznej często współistnieje kilka mechanizmów jednocześnie.

Predyspozycje genetyczne – wrodzona kruchość naczyń, zaburzenia syntezy kolagenu i elastyny.

Czynniki hormonalne:

• ciąża,
• doustna antykoncepcja,
• hormonalna terapia zastępcza,
• zaburzenia endokrynologiczne.

Przewlekła ekspozycja na promieniowanie UV – fotouszkodzenie skóry prowadzące do degradacji macierzy pozakomórkowej.

Choroby dermatologiczne:

• trądzik różowaty,
• przewlekłe dermatozy zapalne,
• atopowe zapalenie skóry.

Choroby ogólnoustrojowe:

• niewydolność żylna,
• choroby wątroby,
• choroby tkanki łącznej.

Czynniki mechaniczne i środowiskowe:

• częste zmiany temperatur,
• sauna, gorące kąpiele,
• alkohol,
• palenie tytoniu.

Długotrwałe stosowanie glikokortykosteroidów miejscowych – prowadzące do zaniku skóry i osłabienia naczyń.

Ignorowanie przyczyn i skupienie się wyłącznie na usuwaniu widocznych zmian często skutkuje nawrotami teleangiektazji.

Teleangiektazje objawiają się przede wszystkim zmianami widocznymi w obrębie skóry, jednak u części pacjentów mogą towarzyszyć im dolegliwości subiektywne.

Objawy kliniczne teleangiektazji:

• cienkie, czerwone, różowe lub sinoczerwone naczynia widoczne pod skórą,
• symetryczne lub asymetryczne rozmieszczenie zmian,
• stopniowe zwiększanie liczby i rozległości naczyń,
• brak samoistnego ustępowania zmian.

Objawy towarzyszące (nie zawsze obecne):

• uczucie pieczenia lub kłucia skóry,
• nadwrażliwość na ciepło i zimno,
• skłonność do rumienia napadowego,
• uczucie „pulsowania” skóry w obrębie zmian.

W przypadku teleangiektazji kończyn dolnych mogą współistnieć objawy niewydolności żylnej, takie jak uczucie ciężkości nóg czy obrzęki, co wymaga rozszerzenia diagnostyki.

Leczenie teleangiektazji powinno być poprzedzone oceną ich rodzaju, głębokości, lokalizacji oraz identyfikacją czynników sprawczych. Terapia wyłącznie objawowa, bez eliminacji przyczyn, jest podejściem krótkowzrocznym.

Profilaktykę i modyfikację stylu życia:

• fotoprotekcja całoroczna,
• unikanie gwałtownych zmian temperatur,
• rezygnacja z alkoholu i palenia,
• odpowiednia pielęgnacja skóry naczyniowej.

Leczenie miejscowe:

• preparaty wzmacniające ściany naczyń,
• składniki o działaniu przeciwzapalnym i antyoksydacyjnym.

Leczenie zabiegowe – metoda z wyboru w przypadku utrwalonych zmian:

• zamykanie naczyń za pomocą energii światła lub fal radiowych,
• precyzyjna koagulacja naczyń bez uszkadzania otaczających tkanek.

Skuteczność terapii zależy od:

• prawidłowej kwalifikacji pacjenta,
• doboru technologii adekwatnej do średnicy i głębokości naczynia,
• wykonania serii zabiegów, a nie pojedynczej procedury.

W leczeniu teleangiektazji kluczową rolę odgrywają nowoczesne, nieinwazyjne technologie dostępne w wyspecjalizowanych ośrodkach medycyny estetycznej i dermatologii zabiegowej.

Laserowe zamykanie naczyń:

• selektywna fototermoliza hemoglobiny,
• precyzyjne niszczenie ściany naczynia,
• minimalne ryzyko uszkodzenia skóry.

IPL (Intense Pulsed Light):

• szerokopasmowe światło pulsacyjne,
• skuteczne w leczeniu rozlanych zmian naczyniowych i rumienia,
• jednoczesna poprawa kolorytu i jakości skóry.

Radiofrekwencja mikroigłowa z komponentą naczyniową:

• obkurczanie drobnych naczyń,
• poprawa struktury skóry,
• działanie wspierające w terapii skóry naczyniowej.

• stopniowe zanikanie widocznych naczyń,
• redukcja rumienia,
• poprawa jednolitości kolorytu skóry,
• zmniejszenie reaktywności naczyń.

Należy jasno powiedzieć: teleangiektazje usunięte skutecznie nie „otwierają się” ponownie, natomiast możliwe jest powstawanie nowych zmian, jeśli czynniki sprawcze nie zostaną wyeliminowane.