Wilcza: +48 606 909 009
Wilanów: +48 604 502 501

Niebieskie światło a skóra

wróć do strony głównej
(0 votes, average: 5/5)
Niebieskie światło a skóra
Niebieskie światło a skóra

Niebieskie światło jest częścią promieniowania widzialnego docierającego do sk y przede wszystkim ze światła słonecznego, a w znacznie mniejszym stopniu z oświetlenia LED i ekran urządzeń elektronicznych. W badaniach eksperymentalnych odpowiednio duża dawka niebieskiego światła może nasilać stres oksydacyjny i pobudzać melanogenezę, czyli wytwarzanie melaniny. Znaczenie kliniczne zależy jednak od natężenia promieniowania, czasu ekspozycji, długości fali, fototypu sk y oraz wsp łistnienia melasmy lub przebarwień pozapalnych. Aktualne dane nie potwierdzają, aby zwykłe korzystanie ze smartfona albo komputera powodowało u zdrowej osoby istotne uszkodzenie sk y. W profilaktyce przebarwień większe znaczenie ma kompleksowa ochrona przed światłem słonecznym, obejmująca promieniowanie UV oraz światło widzialne.

Niebieskie światło a skóra - czym jest światło HEV

Światło niebieskie należy do widzialnej części promieniowania elektromagnetycznego, obejmującej w przybliżeniu zakres 400-700 nm. Termin HEV, od angielskiego high-energy visible light, oznacza światło widzialne o kr kiej długości fali i stosunkowo wysokiej energii foton . W literaturze nie istnieje jedna całkowicie ujednolicona granica tego zakresu. Najczęściej za HEV uznaje się fale około 400-500 nm, niekiedy zawężane do 400-450 nm.

Najważniejszym naturalnym źr łem HEV jest Słońce. Ekrany smartfon , tablet i komputer r wnież emitują światło niebieskie, ale docierająca do sk y dawka jest wielokrotnie mniejsza od dawki otrzymywanej podczas przebywania na zewnątrz. Ilość energii pochłanianej przez sk ę zależy od jasności urządzenia, wielkości ekranu, odległości od twarzy i czasu użytkowania.

HEV nie jest promieniowaniem ultrafioletowym. Ma mniejszą energię niż UV i nie wywołuje typowych dla UVB bezpośrednich fotoprodukt DNA, takich jak dimery pirymidynowe. Może jednak oddziaływać z obecnymi w kom kach chromoforami, czyli cząsteczkami pochłaniającymi światło, i pośrednio zwiększać wytwarzanie reaktywnych form tlenu.

Biologiczny efekt światła nie zależy wyłącznie od jego barwy. Kluczowa jest dawka wyrażana w J/cm², będąca iloczynem natężenia promieniowania i czasu ekspozycji. Dlatego wynik badań wykorzystujących silne lampy laboratoryjne nie można bezpośrednio odnosić do codziennego korzystania z telefonu. Co więcej, niebieskie światło w kontrolowanych dawkach wykorzystuje się terapeutycznie, między innymi ze względu na jego działanie przeciwdrobnoustrojowe. Oznacza to, że jego wpływ jest zależny od dawki i warunk ekspozycji, a nie jednoznacznie szkodliwy.

Niebieskie światło a skóra - czy ekran naprawdę szkodzi skórze

Badania kom kowe i eksperymentalne wykazują, że intensywne niebieskie światło może zwiększać powstawanie reaktywnych form tlenu i azotu, utlenianie lipid oraz ekspresję metaloproteinaz macierzy. Enzymy te uczestniczą w degradacji składnik macierzy zewnątrzkom kowej, w tym kolagenu. Opisywano także zmiany odpowiedzi zapalnej i rytmu dobowego kom ek sk y. Są to jednak przede wszystkim obserwacje uzyskane w warunkach laboratoryjnych, często przy dawkach znacznie większych niż typowa ekspozycja ekranowa.

Dostępne pomiary dozymetryczne wskazują, że smartfony, monitory i tablety emitują za mało energii, aby w zwykłych warunkach użytkowania stanowić istotne zagrożenie dermatologiczne. Przegląd systematyczny dotyczący światła niebieskiego z urządzeń elektronicznych nie wykazał wystarczających dowod , aby uznać taką ekspozycję za przyczynę przebarwień, rumienia, zaż łcenia sk y lub zaostrzenia melasmy. Dominującym źr łem biologicznie efektywnego światła niebieskiego pozostaje promieniowanie słoneczne.

W praktyce oznacza to:

  • nie ma podstaw do rezygnacji z urządzeń elektronicznych z obawy przed fotostarzeniem sk y;
  • tryb nocny i zmniejszenie jasności ograniczają emisję niebieskiego światła, lecz nie są koniecznym elementem ochrony dermatologicznej;
  • osłony i folie „anti-blue light” nie mają udowodnionej przewagi klinicznej w zapobieganiu starzeniu sk y;
  • większego znaczenia nabiera ograniczenie używania ekran wieczorem ze względu na sen i regulację rytmu dobowego;
  • osoby z melasmą lub dermatozami światłoczułymi powinny ustalić zakres fotoprotekcji z dermatologiem.

Należy odr żniać potencjalne działanie intensywnego HEV od konsekwencji długiego korzystania z urządzeń, takich jak niedob snu, stres czy ograniczenie aktywności fizycznej. Czynniki te mogą pośrednio pogarszać kondycję sk y, ale nie są skutkiem napromieniania twarzy przez ekran.

Niebieskie światło a skóra - jak wpływa na przebarwienia

Najlepiej udokumentowanym sk nym następstwem wysokiej dawki niebieskiego światła jest indukowanie lub utrwalanie pigmentacji, szczeg lnie u os b z fototypami III-VI według Fitzpatricka. Melanocyty zawierają opsynę 3, czyli światłoczułe białko receptorowe. Jej aktywacja uruchamia zależny od jon wapnia szlak sygnałowy obejmujący CaMKII, CREB, ERK, p38 i czynnik transkrypcyjny MITF. Następstwem jest wzrost aktywności tyrozynazy i innych enzym melanogenezy oraz zwiększona synteza melaniny.

Światło niebieskie może powodować pigmentację trwalszą niż reakcja wywołana niekt ymi dłuższymi falami światła widzialnego. Szczeg lne znaczenie ma to w przypadku:

  • melasmy, czyli przewlekłej, nawrotowej choroby przebarwieniowej;
  • przebarwień pozapalnych po trądziku, urazie lub podrażnieniu;
  • wyższych fototyp , kt ych melanocyty silniej odpowiadają na światło widzialne;
  • r wnoczesnej ekspozycji na UVA1, mogącej działać synergistycznie ze światłem widzialnym.

Nie oznacza to, że ekran jest typową przyczyną melasmy. Klinicznie istotnym źr łem ekspozycji pozostaje przede wszystkim Słońce.

Jeżeli przebarwienia już występują, leczenie musi być poprzedzone oceną ich rodzaju i głębokości. W Ambasadzie Urody dostępne są procedury związane z redukcją zmian barwnikowych, między innymi:

  • Alma Dye VL PRO oraz ClearLift, stosowane do selektywnego oddziaływania na nagromadzony barwnik;
  • technologie IPL i zabiegi fotoodmładzania, przeznaczone gł wnie do powierzchownych plam posłonecznych;
  • laseroterapia frakcyjna, wykorzystywana w wybranych utrwalonych zmianach i fotouszkodzeniu;
  • peelingi Ferulac Valencia Peel, Mandelac, LactiPeel, Perfect Peel, Perfect Peel z Derma Plus Booster oraz Retises CT Nanopeel, dobierane zależnie od fototypu i charakteru przebarwień;
  • peelingi medyczne, w tym odpowiednio kwalifikowane procedury z TCA;
  • mezoterapia igłowa lub mikroigłowa z preparatami depigmentacyjnymi;
  • zabiegi Dermaquest, infuzja tlenowa Intraceuticals z Vitamin C Booster oraz wspomagająca terapia LED światłem czerwonym lub ż łtym.

Procedury te redukują istniejące zmiany, ale nie zastępują codziennej fotoprotekcji. Przy melasmie zbyt intensywne uszkodzenie lub przegrzanie sk y może wywołać przebarwienie pozapalne, dlatego metodę dobiera się indywidualnie.

Niebieskie światło a skóra - czy filtry chronią przed nim

Wartość SPF określa przede wszystkim ochronę przed rumieniem wywoływanym przez UVB, natomiast oznaczenia UVA odnoszą się do ochrony przed promieniowaniem UVA. Wysoki SPF nie jest automatycznie r wnoznaczny z ochroną przed światłem widzialnym. Standardowe, bezbarwne filtry organiczne pochłaniają gł wnie promieniowanie UV. Tlenek cynku i dwutlenek tytanu po znacznym rozdrobnieniu r wnież mogą być relatywnie przezroczyste dla części zakresu widzialnego.

Najlepiej udokumentowaną ochronę przed HEV zapewniają preparaty barwione zawierające tlenki żelaza, kt e pochłaniają i rozpraszają kr tkofalowe światło widzialne. W badaniach klinicznych u pacjentek z melasmą fotoprotekcja obejmująca UV i światło widzialne skuteczniej ograniczała pigmentację niż filtr chroniący wyłącznie przed UV. Kolor preparatu powinien być dopasowany do odcienia sk y, ponieważ stopień i zakres ochrony zależą od rodzaju oraz stężenia pigment .

Racjonalna profilaktyka obejmuje:

  • codzienne stosowanie preparatu SPF 50 lub 50+;
  • wyb produktu barwionego z tlenkami żelaza przy melasmie lub skłonności do przebarwień;
  • nakładanie odpowiedniej ilości i ponawianie aplikacji po starciu, spoceniu lub długiej ekspozycji;
  • kapelusz z szerokim rondem, cień i ograniczenie przebywania w intensywnym słońcu;
  • ostrożne stosowanie antyoksydant jako uzupełnienia, a nie zamiennika filtr .

Preparaty z witaminą C, witaminą E czy kwasem ferulowym mogą wspomagać neutralizowanie stresu oksydacyjnego, ale ich ochrona przed HEV jest trudniejsza do standaryzacji niż fizyczne ograniczenie ekspozycji. W przypadku ekran specjalny filtr sk ny nie jest potrzebny większości zdrowych os b. Największe korzyści przynosi ochrona przed pełnym spektrum promieniowania słonecznego.

 

Pokaż polecane zabiegi
(0 votes, average: 5/5)
Oceń artykuł
0
Wybierz ocenę
Przeczytaj również