Utrata czerwieni wargowej

Utrata czerwieni wargowej to proces polegający na zmniejszeniu widocznej części wargi pokrytej nabłonkiem przejściowym – tzw. czerwieni wargowej – która stanowi granicę między skórą twarzy a błoną śluzową jamy ustnej. Czerwień wargowa wyróżnia się cienkim nabłonkiem, brakiem warstwy rogowej typowej dla skóry oraz bogatym unaczynieniem, co odpowiada za jej naturalną różowo-czerwoną barwę. Wraz z wiekiem oraz pod wpływem czynników środowiskowych dochodzi do zaniku objętości, spłaszczenia łuku Kupidyna i zmniejszenia kontrastu między wargą a skórą twarzy. Zmiana ta ma wymiar zarówno estetyczny, jak i funkcjonalny – wpływa na nawilżenie, elastyczność oraz ochronę przed czynnikami zewnętrznymi.

Utrata czerwieni wargowej – przyczyny

Etiopatogeneza utraty czerwieni wargowej obejmuje zmiany strukturalne w obrębie nabłonka, skóry właściwej oraz podścieliska naczyniowo-tłuszczowego. Mechanizmy te mają charakter nakładający się i postępujący.

1. Starzenie chronologiczne (intrinsic aging)

Proces inwolucyjny prowadzi do:

spadku aktywności fibroblastów,
zmniejszenia syntezy kolagenu typu I i III,
degradacji elastyny,
redukcji kwasu hialuronowego w macierzy zewnątrzkomórkowej,
zaniku podściółki tłuszczowej w obrębie warg.

Efektem jest utrata projekcji i spłaszczenie czerwieni wargowej.

2. Fotostarzenie (photoaging)

Promieniowanie UVA i UVB indukuje:

wzrost aktywności metaloproteinaz macierzy (MMP),
fragmentację włókien kolagenowych,
stres oksydacyjny,
mikrouszkodzenia naczyń włosowatych.

Przewlekła ekspozycja może prowadzić do rogowacenia słonecznego wargi (actinic cheilitis), które jest stanem przednowotworowym.

3. Zmiany hormonalne

Spadek estrogenów (szczególnie w okresie menopauzalnym) skutkuje:

zmniejszeniem syntezy kolagenu,
obniżeniem uwodnienia tkanek,
redukcją elastyczności.

4. Czynniki zapalne i dermatologiczne

przewlekłe zapalenie warg (cheilitis),
atopowe zapalenie skóry,
liszaj płaski,
łuszczyca obejmująca okolice ust,
zakażenia grzybicze i bakteryjne.

Przewlekły stan zapalny prowadzi do uszkodzenia bariery nabłonkowej i wtórnego zaniku.

5. Czynniki środowiskowe i styl życia

palenie tytoniu (skurcz naczyń, niedotlenienie),
odwodnienie,
niedobory witamin (A, C, E, B2, B12),
przewlekłe oblizywanie warg,
ekspozycja na wiatr i niską temperaturę.

W praktyce klinicznej utrata czerwieni wargowej jest jednym z kluczowych elementów starzenia dolnego piętra twarzy, obok zaniku kostnego szczęki i żuchwy.

Utrata czerwieni wargowej – jak wygląda

Obraz kliniczny obejmuje zmiany anatomiczne, kolorystyczne oraz strukturalne.

Najczęstsze objawy:

zwężenie czerwieni wargowej (szczególnie wargi górnej),
spłaszczenie lub zatarcie łuku Kupidyna,
utrata wyraźnej granicy skórno-śluzówkowej,
bladość lub szarawy odcień,
suchość i skłonność do pękania,
zmarszczki promieniste wokół ust,
opadanie kącików ust.

Zmiany zaawansowane:

odwrócenie wargi do wewnątrz (inwersja),
skrócenie widocznej części czerwieni,
utrata podparcia strukturalnego,
wydłużenie rynienki podnosowej (philtrum),
zaburzenie proporcji dolnej części twarzy.

W badaniu dermatologicznym obserwuje się ścieńczenie nabłonka, zmniejszone unaczynienie oraz cechy elastotyczne. W przypadkach podejrzenia zmian przednowotworowych wskazana jest dermatoskopia lub biopsja.

Utrata czerwieni wargowej – jak leczyć

Postępowanie terapeutyczne powinno być przyczynowe oraz strukturalne. Samo nawilżanie nie przywraca utraconej objętości ani nie odbudowuje architektury wargi.

1. Leczenie zachowawcze

fotoprotekcja (pomadki z SPF 30–50),
preparaty regenerujące z ceramidami i antyoksydantami,
suplementacja niedoborów,
eliminacja palenia tytoniu,
leczenie stanów zapalnych.

Metody te poprawiają funkcję barierową, lecz nie cofają atrofii.

2. Odbudowa strukturalna – medycyna estetyczna

Kwas hialuronowy (HA)

Najczęściej stosowana metoda rekonstrukcji czerwieni wargowej.

Efekty:

przywrócenie objętości i projekcji,
podkreślenie granicy czerwieni,
poprawa nawilżenia,
odtworzenie łuku Kupidyna.

Kluczowe jest zastosowanie preparatów o odpowiedniej reologii oraz zachowanie proporcji twarzy.

Stymulatory tkankowe

hydroksyapatyt wapnia,
polinukleotydy,
aminokwasy i czynniki biostymulujące.

Działanie polega na pobudzeniu neokolagenezy i poprawie gęstości tkanek.

Mezoterapia igłowa i osocze bogatopłytkowe (PRP)

poprawa trofiki tkanek,
zwiększenie mikrokrążenia,
wsparcie regeneracji nabłonka.

Technologie wykorzystujące energię

radiofrekwencja mikroigłowa,
NIR (bliska podczerwień),
laser frakcyjny nieablacyjny.

Powodują kontrolowane mikrouszkodzenie i stymulację przebudowy kolagenu w obrębie granicy skórno-śluzówkowej.

3. Postępowanie w zmianach przednowotworowych

W przypadku rogowacenia słonecznego wargi:

5-fluorouracyl,
imikwimod,
krioterapia,
laseroterapia,
kontrola onkologiczna.

Każda asymetryczna, niegojąca się zmiana wymaga diagnostyki histopatologicznej.

Znaczenie utraty czerwieni wargowej w procesie starzenia twarzy

Zanik czerwieni wargowej nie jest izolowanym zjawiskiem. Towarzyszy mu:

resorpcja kostna szczęki,
przemieszczenie kompartmentów tłuszczowych,
wydłużenie górnej wargi,
utrata napięcia mięśnia okrężnego ust.

Dlatego skuteczna terapia powinna uwzględniać analizę całego dolnego piętra twarzy, a nie wyłącznie objętość samej czerwieni.

Utrata czerwieni wargowej stanowi istotny element procesu starzenia, ale może być również objawem przewlekłego uszkodzenia UV lub chorób dermatologicznych. Wczesna interwencja pozwala zachować proporcje twarzy oraz funkcję ochronną warg.

Umów wizytę już dziś!

Zarezerwuj termin i wybierz usługę, która pomoże Ci poczuć się jeszcze lepiej. Pozwól sobie na odrobinę luksusu w codziennym zabieganiu.

Umów wizytę