Krosty przy nosie
wróć do strony głównej
Krosty przy nosie to zmiany skórne o charakterze zapalnym lub niezapalnym, zlokalizowane w obrębie skrzydełek nosa, bruzd nosowo-wargowych oraz przedsionka nosa. Najczęściej mają związek z zaburzeniami pracy gruczołów łojowych, kolonizacją bakteryjną (głównie Cutibacterium acnes), podrażnieniem mechanicznym lub stanami zapalnymi mieszków włosowych. Okolica nosa należy do tzw. „strefy T”, czyli obszaru o zwiększonej aktywności łojotokowej, co predysponuje do powstawania zmian trądzikowych. Ze względu na specyficzne unaczynienie twarzy (tzw. trójkąt niebezpieczny twarzy) zmiany zapalne w tej okolicy wymagają szczególnej ostrożności i właściwego leczenia.
Krosty przy nosie – przyczyny
Etiologia zmian w tej okolicy jest wieloczynnikowa i obejmuje zarówno czynniki miejscowe, jak i ogólnoustrojowe.
Najczęstsze przyczyny to:
- Trądzik pospolity (acne vulgaris) – nadprodukcja sebum, hiperkeratynizacja ujść mieszków włosowych oraz kolonizacja Cutibacterium acnes.
- Zapalenie mieszków włosowych (folliculitis) – często o podłożu bakteryjnym (Staphylococcus aureus), zwłaszcza w przedsionku nosa.
- Trądzik różowaty – zmiany grudkowo-krostkowe w obrębie centralnej części twarzy.
- Podrażnienie mechaniczne – częste wycieranie nosa, katar, stosowanie drażniących kosmetyków.
- Kontaktowe zapalenie skóry – reakcja alergiczna lub toksyczna na składniki kosmetyków.
- Zaburzenia hormonalne – hiperandrogenizm, insulinooporność, zespół policystycznych jajników.
- Stres i dieta o wysokim indeksie glikemicznym – nasilają odpowiedź zapalną i produkcję łoju.
Warto podkreślić, że nawracające, bolesne zmiany w przedsionku nosa mogą być objawem czyraka (furunculus nasi), który wymaga konsultacji lekarskiej ze względu na ryzyko szerzenia się zakażenia drogą żylną do zatoki jamistej.
Krosty przy nosie – jak wyglądają
Obraz kliniczny zależy od podłoża zmiany.
Najczęściej obserwuje się:
- Grudki zapalne – czerwone, wyniosłe, bolesne przy ucisku.
- Krosty ropne – z widocznym czopem ropnym.
- Zaskórniki otwarte i zamknięte – szczególnie w obrębie skrzydełek nosa.
- Naciek zapalny – twardy, bolesny, bez widocznej treści ropnej.
- Zmiany rumieniowo-złuszczające – w przypadku kontaktowego zapalenia skóry.
Cechy alarmowe, wymagające pilnej konsultacji lekarskiej:
- narastający ból,
- obrzęk obejmujący wargę lub policzek,
- gorączka,
- zaburzenia widzenia,
- silny ból głowy.
W takich przypadkach należy wykluczyć powikłania infekcyjne w obrębie tzw. trójkąta śmierci twarzy, gdzie żyły nie posiadają zastawek, co sprzyja szerzeniu się zakażenia do struktur wewnątrzczaszkowych.
Krosty przy nosie – leczenie
Leczenie zależy od przyczyny oraz nasilenia zmian. Terapia powinna być ukierunkowana na redukcję stanu zapalnego, normalizację rogowacenia oraz kontrolę kolonizacji bakteryjnej.
Postępowanie miejscowe:
- Retinoidy miejscowe (adapalen, tretinoina) – regulują proces keratynizacji.
- Nadtlenek benzoilu – działa przeciwbakteryjnie i przeciwzapalnie.
- Kwas azelainowy – wykazuje działanie przeciwzapalne i seboregulujące.
- Antybiotyki miejscowe (klindamycyna, erytromycyna) – w przypadku zmian ropnych.
- Maści z mupirocyną – w zapaleniu przedsionka nosa.
Leczenie ogólne (w uzasadnionych przypadkach):
- antybiotykoterapia doustna,
- izotretynoina w ciężkim trądziku,
- leczenie hormonalne u kobiet.
Czego nie wolno robić:
- wyciskać zmian w obrębie nosa,
- stosować spirytusu i preparatów silnie drażniących,
- nakładać ciężkich, komedogennych kosmetyków.
W leczeniu przewlekłych lub nawracających zmian skuteczne mogą być również zabiegi dermatologiczne, takie jak:
- peelingi chemiczne (kwas salicylowy, azelainowy, pirogronowy),
- laseroterapia frakcyjna nieablacyjna,
- terapia światłem LED (niebieskie światło antybakteryjne),
- oczyszczanie medyczne skóry pod kontrolą specjalisty.
Kluczowe jest indywidualne dobranie terapii – leczenie empiryczne bez diagnostyki często prowadzi do przewlekłości problemu.
Profilaktyka obejmuje działania ograniczające nadmierne wydzielanie łoju i kolonizację bakteryjną.
Zalecenia:
- delikatne oczyszczanie skóry 2 razy dziennie,
- stosowanie dermokosmetyków niekomedogennych,
- unikanie agresywnych peelingów mechanicznych,
- kontrola diety o wysokim indeksie glikemicznym,
- redukcja stresu,
- regularne wizyty kontrolne u dermatologa w przypadku tendencji do nawrotów.
W przypadku zmian przewlekłych, bolesnych lub atypowych konieczna jest diagnostyka różnicowa w kierunku trądziku różowatego, zapalenia mieszków włosowych, czyraczności lub zmian torbielowatych.
